Zapraszam Cię do upieczenia delikatnego biszkoptu orzechowego bez ani grama mąki pszennej. To prosty sposób na efektowną bazę do tortu albo samodzielne ciasto do kawy. Wystarczy kilka składników, dobra technika ubijania jajek i otrzymasz lekki, aromatyczny wypiek, którym zachwycisz domowników.
Składniki
- 8 jaj w temperaturze pokojowej
- 200 g drobnego cukru
- 250 g drobno mielonych orzechów włoskich lub laskowych
- 1 łyżeczka proszku do pieczenia
- Szczypta soli
- 1 łyżeczka ekstraktu waniliowego lub cukier wanilinowy
- Opcjonalnie: odrobina oleju do posmarowania formy i papier do pieczenia
Składniki wystarczą na ok. 10 porcji biszkoptu orzechowego bez mąki, pieczonego w tortownicy o średnicy 24 cm.
Sposób wykonania
Najpierw przygotuj orzechy. Jeśli używasz całych orzechów, zmiel je w malakserze lub młynku do kawy na drobne okruchy. Nie miel zbyt długo, aby nie puściły tłuszczu i nie zamieniły się w pastę. Masa powinna przypominać bardzo drobną kruszonkę, dzięki czemu biszkopt będzie miał przyjemną strukturę.
Przygotuj formę. Tortownicę o średnicy około 24 cm wyłóż na dnie papierem do pieczenia. Boki możesz delikatnie posmarować olejem. Nie posypuj formy mąką pszenną, bo ten biszkopt ma być naprawdę bez mąki. Tak przygotowana tortownica ułatwi wyjęcie ciasta po upieczeniu.
Rozdziel jajka. Białka wlej do dużej, idealnie czystej i suchej miski. Żółtka przełóż do osobnej miski. To ważne, by do białek nie dostała się ani odrobina żółtka lub tłuszczu, bo wtedy piana nie ubije się prawidłowo.
Ubij białka z cukrem. Do białek dodaj szczyptę soli i zacznij ubijać na średnich obrotach. Gdy piana będzie już wyraźnie gęsta, ale jeszcze nie całkiem sztywna, wsypuj stopniowo połowę cukru, cały czas miksując. Ubijaj, aż powstanie gęsta, lśniąca piana, która tworzy wyraźne „stożki” na końcówkach trzepaków i cukier nie będzie wyczuwalny między palcami.
Przygotuj masę żółtkową. Do miski z żółtkami wsyp pozostałą część cukru i ubijaj kilka minut na wysokich obrotach. Masa powinna znacznie się rozjaśnić, stać się gęsta i puszysta. Pod koniec ubijania dodaj ekstrakt waniliowy lub cukier wanilinowy i krótko zmiksuj, aby wanilia równomiernie się rozprowadziła.
Połącz żółtka z orzechami. Do puszystej masy żółtkowej wsyp zmielone orzechy wymieszane wcześniej z proszkiem do pieczenia. Wymieszaj całość szpatułką lub łyżką, wykonując spokojne ruchy od dołu do góry. Masa będzie gęsta, to naturalne przy cieście bez mąki.
Dodaj ubitą pianę z białek. Podziel pianę na 3–4 części i kolejno dodawaj do orzechowo–żółtkowej masy. Po każdym dodaniu delikatnie mieszaj, aby połączyć składniki, ale nie zniszczyć napowietrzenia. Nie używaj już miksera, tylko szpatułkę lub dużą łyżkę. Im delikatniej połączysz masy, tym biszkopt wyjdzie wyższy i bardziej puszysty.
Przełóż ciasto do formy. Gotową masę przelej do przygotowanej tortownicy, wyrównaj wierzch szpatułką. Postukaj kilka razy dnem formy o blat, aby pozbyć się większych pęcherzyków powietrza i równomiernie rozprowadzić ciasto.
Upiecz biszkopt. Wstaw tortownicę do piekarnika nagrzanego do 170°C, funkcja góra–dół. Piecz przez około 40–45 minut, do tzw. suchego patyczka. W trakcie pierwszych 30 minut nie otwieraj piekarnika, żeby biszkopt nie opadł. Pod koniec pieczenia delikatnie sprawdź patyczkiem wbitym w środek ciasta, czy jest suchy.
Wystudź biszkopt. Po upieczeniu uchyl drzwiczki piekarnika i zostaw biszkopt w środku na około 10 minut. Następnie wyjmij formę, przejedź nożem wzdłuż boków, jeśli ciasto lekko przywarło, i odstaw do całkowitego wystudzenia. Zupełnie zimny biszkopt wyjmij z formy, zdejmij papier z dna. Tak przygotowaną bazę możesz przeciąć na 2–3 blaty i przełożyć wybranym kremem lub podać jako samodzielne ciasto.
Najważniejsze etapy to dokładne ubijanie osobno białek z cukrem i żółtek z cukrem oraz bardzo delikatne łączenie obu mas z mielonymi orzechami. Dzięki temu biszkopt orzechowy bez mąki pozostaje wysoki, lekki i nie opada po wyjęciu z piekarnika.
Dodatkowe wskazówki i informacje
Biszkopt orzechowy bez mąki świetnie sprawdza się jako baza do tortów bezglutenowych. Możesz przełożyć go kremem śmietanowym, kawowym, waniliowym, czekoladowym albo prostym kremem z mascarpone. Doskonale komponuje się także z warstwą kwaśniejszej konfitury, na przykład z porzeczek, wiśni lub pomarańczy, która przełamuje słodycz ciasta.
Rodzaje orzechów wpływają na smak biszkoptu. Orzechy włoskie nadadzą ciastu głęboki, lekko wytrawny aromat, a laskowe sprawią, że wypiek będzie delikatniejszy i bardziej „nutellowy” w charakterze. Możesz użyć mieszanki obu rodzajów, zachowując łącznie 250 g. Orzechy warto delikatnie podprażyć na suchej patelni i całkowicie wystudzić przed mieleniem. Dzięki temu zyskają intensywniejszy zapach.
Ten biszkopt dłużej pozostaje świeży niż klasyczny jasny biszkopt z mąką. Orzechy zawierają naturalne tłuszcze, które sprawiają, że ciasto jest wilgotne i miękkie nawet po 2–3 dniach przechowywania. Gotowy, ostudzony biszkopt możesz szczelnie owinąć folią spożywczą i przetrzymać w lodówce do 3 dni lub zamrozić na później. To wygodne rozwiązanie, jeśli przygotowujesz rozbudowany tort na większą uroczystość.
Dla osób na diecie bezglutenowej ważne jest, aby użyć bezglutenowego proszku do pieczenia i upewnić się, że mielone orzechy oraz pozostałe składniki nie były zanieczyszczone mąką pszenną. W takiej wersji biszkopt orzechowy będzie odpowiedni dla osób unikających glutenu. Jeżeli chcesz dodatkowo nasączyć blaty, użyj lekkiego ponczu z przegotowanej wody, miodu albo cukru i soku z cytryny lub odrobiny ulubionego likieru.
Poniżej orientacyjna wartość odżywcza jednej porcji, jeśli z całego ciasta zrobisz 10 kawałków i podasz je bez kremu:
| Wielkość porcji (1/10 ciasta) | ok. 90–100 g |
| Kalorie | ok. 320–350 kcal |
| Białko | ok. 8–9 g |
| Tłuszcz | ok. 23–25 g |
| Węglowodany | ok. 18–20 g |
Ze względu na wysoką zawartość orzechów ten biszkopt jest sycący i bogaty w zdrowe tłuszcze, białko roślinne oraz minerały. Świetnie pasuje jako deser do mocnej kawy lub herbaty, a w wersji z lekkim kremem śmietanowym może stać się główną atrakcją świątecznego stołu.