Jeśli interesujesz się naturalnymi metodami dbania o zdrowie, nalewka propolisowa z kitu pszczelego będzie świetnym dodatkiem do Twojej domowej apteczki. Dzięki temu przepisowi przygotujesz ją samodzielnie, z prostych składników i bez zbędnych komplikacji. Zobacz, jak krok po kroku zrobić nalewkę propolisową i jak tradycyjnie się ją stosuje.
Składniki
- 50 g oczyszczonego kitu pszczelego (propolisu)
- 100 ml alkoholu etylowego 70%
- 150 ml przegotowanej, ostudzonej wody
Składniki wystarczą na około 200–220 ml domowej nalewki propolisowej o stężeniu zbliżonym do 15–20%, idealnej do stosowania doraźnie w sezonie jesienno zimowym.
Sposób wykonania
- Oczyszczanie propolisu
Kit pszczeli dokładnie obejrzyj i usuń większe zanieczyszczenia, takie jak kawałki drewna czy resztki wosku. Najłatwiej zrobić to, gdy propolis jest twardy. - Mrożenie dla łatwiejszego rozdrobnienia
Propolis włóż na kilka godzin do zamrażarki. W niskiej temperaturze staje się kruchy, dzięki czemu nie lepi się tak mocno do narzędzi i lepiej się kruszy. - Rozdrabnianie
Zamrożony kit pszczeli rozdrobnij na jak najdrobniejsze kawałki. Możesz użyć:- młynka do kawy
- moździerza
- noża i deski do siekania
Im drobniejszy propolis, tym skuteczniej odda swoje składniki do nalewki.
- Przygotowanie naczynia
Przygotuj czystą, wyparzoną szklaną butelkę lub słoik z dobrze dopasowaną nakrętką. Szkło powinno być przeźroczyste lub lekko przyciemniane, ale końcowy produkt najlepiej przechowywać później w butelkach z ciemnego szkła. - Zalanie alkoholem i wodą
Wsyp 50 g rozdrobnionego propolisu do naczynia. Wlej 100 ml alkoholu 70% oraz 150 ml przegotowanej, całkowicie ostudzonej wody. Delikatnie wymieszaj lub wstrząśnij, aby składniki się połączyły. - Maceracja w ciemnym miejscu
Naczynie szczelnie zamknij i odstaw w ciemne miejsce o temperaturze pokojowej. Propolis powinien macerować się przez około 2–3 tygodnie. To czas potrzebny, aby alkohol wyciągnął aktywne związki z kitu pszczelego. - Codzienne wstrząsanie
Raz dziennie energicznie wstrząśnij butelką. Zapobiega to opadaniu drobin propolisu na dno i poprawia ekstrakcję składników. - Filtrowanie nalewki
Po zakończeniu maceracji przygotuj czystą gazę lub filtr do kawy oraz drugie, wyparzone naczynie. Przelej nalewkę przez kilka warstw gazy. Pozwól jej swobodnie ściekać. Na końcu możesz delikatnie odcisnąć resztki propolisu, aby odzyskać jak najwięcej płynu. - Przelewanie do butelek
Przefiltrowaną nalewkę rozlej do małych butelek z ciemnego szkła. Ułatwi to dawkowanie i ograniczy dostęp światła, które osłabia działanie niektórych związków zawartych w propolisie. - Przechowywanie
Butelki przechowuj w chłodnym, zacienionym miejscu. Domowa nalewka z propolisu zachowuje najlepszą aktywność około 12 miesięcy. Po tym czasie jej działanie stopniowo maleje.
Dodatkowe wskazówki i informacje
Propolis, czyli kit pszczeli, jest uważany za jeden z najsilniejszych naturalnych środków o działaniu przeciwbakteryjnym i przeciwgrzybiczym. Nalewka alkoholowa to wygodna forma jego zastosowania, ponieważ sam surowy propolis nie rozpuszcza się w wodzie i jest trudny do użycia.
Tradycyjnie nalewkę propolisową stosuje się na wiele sposobów, zawsze w niewielkich ilościach, najczęściej w rozcieńczeniu lub z dodatkiem miodu. W literaturze zielarskiej opisuje się m.in. takie zastosowania wewnętrzne:
- jako wsparcie w infekcjach górnych dróg oddechowych
- do płukania gardła przy bólu i podrażnieniu
- doraźnie przy stanach zapalnych jamy ustnej
Często podaje się dawki rzędu 20–40 kropli nalewki 10–20% rozcieńczonych w wodzie lub wymieszanych z miodem. Stosuje się je zwykle 2–3 razy dziennie u osób dorosłych. Tego typu kuracje mają charakter tradycyjny i nie zastępują leczenia zaleconego przez lekarza.
Popularne sposoby przyjmowania nalewki propolisowej to między innymi:
- krople na łyżeczce miodu, powoli ssane w ustach
- dodatek do letniej herbaty lub wody, nigdy do wrzątku
- roztwór do płukania gardła lub jamy ustnej
Równie często wykorzystuje się nalewkę propolisową zewnętrznie. Po rozcieńczeniu może posłużyć jako środek do przemywania skóry:
- przy drobnych otarciach i zadrapaniach skóry
- przy skłonności do grzybicy stóp i paznokci
- do okładów na stłuczenia i obrzęki
Do użytku zewnętrznego nalewkę rozcieńcza się zwykle w wodzie, przykładowo w proporcjach 1 łyżeczka nalewki na pół szklanki wody. Taki roztwór można stosować do okładów lub delikatnego przemywania skóry.
Bardzo istotne jest wykonanie próby uczuleniowej przed pierwszym zastosowaniem. Propolis, jak każdy produkt pszczeli, może wywoływać reakcje alergiczne. Niewielką ilość rozcieńczonej nalewki nanieś na wewnętrzną stronę przedramienia lub zgięcie łokcia i obserwuj skórę przez kilka godzin. Pojawienie się silnego zaczerwienienia, obrzęku lub świądu jest sygnałem, aby zrezygnować z używania produktu.
Tradycyjne źródła podkreślają też pewne ograniczenia stosowania. Nalewki propolisowej nie podaje się dzieciom, kobietom w ciąży ani karmiącym piersią. Nie zaleca się prowadzenia długotrwałej, ciągłej kuracji nalewką z propolisu. Zwykle stosuje się ją przez krótki czas, doraźnie, na przykład przy pierwszych objawach infekcji.
Dla osób dbających o dietę i gospodarkę kaloryczną przydatne może być zestawienie orientacyjnej zawartości alkoholu i energii w typowej porcji nalewki propolisowej:
| Porcja nalewki propolisowej | Szacunkowa ilość alkoholu i energii |
| 30 kropli (ok. 1 ml) | ok. 0,7 ml alkoholu 70% i około 5–7 kcal |
| 20 kropli 3 razy dziennie | łącznie ok. 2 ml alkoholu 70% i około 15–20 kcal na dobę |
Domowa nalewka z propolisu najlepiej sprawdza się jako uzupełnienie zdrowego stylu życia. Może wspierać organizm w sezonie zwiększonej zachorowalności, zwłaszcza w połączeniu z takimi produktami jak miód, zioła o działaniu osłonowym oraz bogata w warzywa i owoce dieta. W przypadku poważniejszych dolegliwości zawsze konieczna jest konsultacja z lekarzem, a nalewkę traktuj jako dodatek, a nie podstawę terapii.