Zapraszam Cię do przygotowania domowego syropu z kwiatów lipy, który umili zimowe wieczory i wzmocni organizm w sezonie przeziębień. To prosty przepis, który możesz wykonać nawet wtedy, gdy dopiero zaczynasz swoją przygodę z domowymi przetworami. Wystarczy kilka świeżych kwiatów lipy, odrobina cierpliwości i otrzymasz aromatyczny dodatek do herbaty, lemoniady oraz deserów.
Składniki
W tej wersji wykorzystamy klasyczne proporcje, dzięki którym syrop z kwiatów lipy wychodzi gęsty, aromatyczny i dobrze się przechowuje, czyli około 300 g kwiatów lipy, 1 litr wody, 1 kg cukru i 3 cytryny.
- 300 g świeżych kwiatostanów lipy z przylistkami
- 1 litr wody
- 1 kg białego cukru
- 3 cytryny, najlepiej niewoskowane
- 5 wyparzonych butelek lub słoików o pojemności około 250 ml
- gaza lub czysta ściereczka do przecedzania
Składniki wystarczą na około 5 butelek syropu po 250 ml, co przekłada się na mniej więcej 80–100 porcji po jednej łyżce stołowej.
Sposób wykonania
Zanim zaczniesz, przygotuj wszystkie naczynia. Słoiki lub butelki dokładnie umyj i wyparz wrzątkiem. Zakrętki również sparz, aby syrop mógł bezpiecznie stać przez całą zimę.
- Zbiór kwiatów lipy zaplanuj na suchy, ciepły dzień. Zrywaj w pełni rozwinięte, pachnące kwiatostany, najlepiej z drzew rosnących z dala od ruchliwych ulic i przemysłu. Po przyniesieniu do domu rozłóż kwiaty cienką warstwą na czystej ściereczce i pozostaw na około godzinę, aby mogły z nich wyjść owady. Kwiatów nie płucz wodą, bo spłucze to cenny pyłek.
- Cytryny dokładnie wyszoruj w ciepłej wodzie. Możesz sparzyć je wrzątkiem i delikatnie przetrzeć, aby usunąć ewentualną warstwę wosku. Obierz cienko skórkę, jeśli jest bardzo gruba, a owoce pokrój w grubsze plastry, usuwając pestki, które mogłyby dodać goryczki.
- Do dużego garnka wlej litr wody i doprowadź ją do wrzenia. Wsyp cukier i gotuj na niewielkim ogniu, mieszając, aż całkowicie się rozpuści i powstanie przejrzysty syrop cukrowy.
- Na dnie dużego, czystego słoja lub kamionkowego naczynia ułóż pierwszą warstwę kwiatów lipy, następnie kilka plastrów cytryny. Powtarzaj układanie warstw, aż zużyjesz wszystkie kwiaty i cytryny, kończąc na warstwie kwiatów.
- Zdejmij garnek z ognia i lekko przestudź syrop, aby nie był już wrzący, ale nadal bardzo gorący. Zalej nim kwiaty z cytrynami tak, aby wszystko było dokładnie przykryte płynem. Drewnianą łyżką delikatnie dociśnij kwiaty, by nie wypływały na powierzchnię.
- Naczynie przykryj talerzykiem lub pokrywką i odstaw w chłodne, zacienione miejsce na około 48 godzin. Raz lub dwa razy dziennie zamieszaj zawartość, lekko dociskając kwiaty do dna. W tym czasie woda z cukrem wyciągnie z lipy aromat i cenne składniki.
- Po dwóch dniach przygotuj duży garnek, sitko i gazę. Sitko wyłóż gazą i ustaw na garnku. Partiami przelewaj zawartość słoja na sitko. Kwiaty dokładnie odciskaj, aby oddały jak najwięcej płynu. Pozostałe kwiaty możesz później wysuszyć lub wykorzystać do nalewki.
- Przecedzony płyn postaw na małym ogniu i powoli podgrzewaj. Syrop ma być bardzo gorący, lecz nie powinien się zagotować. Gdy zacznie wyraźnie parować i pojawią się pierwsze drobne bąbelki przy brzegach, wyłącz ogrzewanie.
- Gorący syrop ostrożnie rozlej do przygotowanych wcześniej, wyparzonych butelek lub słoików. Napełniaj niemal po sam rant, aby w środku zostało jak najmniej powietrza. Od razu mocno zakręć.
- Jeśli chcesz przechowywać syrop przez wiele miesięcy, zapasteryzuj go. Ustaw butelki w zimnym piekarniku, tak aby się nie stykały. Nastaw temperaturę na 130 stopni w funkcji góra dół. Od momentu osiągnięcia tej temperatury pasteryzuj syrop przez 15–20 minut, w zależności od wielkości naczyń. Po wyłączeniu piekarnika uchyl drzwiczki i pozwól słoikom powoli wystygnąć. Przeniesienie ich do spiżarni lub piwnicy możliwe jest dopiero po całkowitym ostygnięciu.
Dodatkowe wskazówki i informacje
Syrop z kwiatów lipy ma działanie napotne, łagodzące i delikatnie uspokajające, dlatego często używa się go w okresie infekcji górnych dróg oddechowych. Zawiera naturalne flawonoidy, fitosterole i witaminę C, które wspierają organizm podczas przeziębienia.
Dawkowanie w domowych warunkach najczęściej wygląda następująco. Dorośli sięgają po około 1–2 łyżki syropu do 3 razy dziennie, rozcieńczając go w ciepłej wodzie lub herbacie. U dzieci powyżej 3 roku życia zwykle stosuje się mniejsze ilości, na przykład 1–2 łyżeczki kilka razy dziennie. W przypadku przewlekłych chorób, przyjmowanych leków, ciąży lub karmienia piersią dobrze jest skonsultować taką suplementację z lekarzem.
Gotowy syrop z lipy możesz wykorzystać na wiele sposobów w codziennej kuchni.
- Do słodzenia herbaty zamiast cukru, szczególnie w chłodne dni.
- Jako baza domowej lemoniady po zmieszaniu z wodą i kostkami lodu.
- Jako sos do deserów, na przykład do naleśników, racuchów lub lodów waniliowych.
Syrop jest dość kaloryczny, ponieważ opiera się głównie na cukrze. Jeśli liczysz kalorie lub ograniczasz cukier, przyda Ci się orientacyjne zestawienie wartości odżywczych.
| Porcja 10 ml syropu | Około 32 kcal |
| Przybliżona ilość cukru w 10 ml | Około 8 g |
Jeżeli chcesz, aby syrop był lżejszy, możesz zmniejszyć ilość cukru do około 700 g na 1 litr wody. Otrzymasz wtedy rzadszy, mniej słodki napój, który lepiej zużyć w ciągu kilku miesięcy. W wersji z pełnym kilogramem cukru jest on bardziej skoncentrowany i lepiej się przechowuje.
Bardzo ważne jest odpowiednie przechowywanie. Najlepsze warunki to chłodne i ciemne miejsce, na przykład piwnica lub domowa spiżarnia. Po otwarciu butelki trzymaj ją w lodówce i zużyj w ciągu kilku tygodni. Jeśli zauważysz zmianę zapachu, pojawienie się piany lub pleśni, takiego syropu nie należy spożywać.
Z pozostałych po odciśnięciu kwiatów lipy możesz przygotować nalewkę na alkoholu lub wysuszyć je w przewiewnym miejscu i wykorzystać później do parzenia herbatki. Dzięki temu w pełni wykorzystasz dary lipy i nic się nie zmarnuje.